Các chỉ báo không hiệu quả trên Derived indices

Thứ Năm tuần trước, tôi đã nhúng widget Phân tích kỹ thuật (Technical Analysis) của TradingView vào một trang thử nghiệm, trỏ nó đến Volatility 10 (1s) Index, và nhận được một đám mây với khuôn mặt buồn cùng dòng chữ “No data here yet”. Tôi đã kiểm tra những điều hiển nhiên trước tiên. Trang biểu tượng cho DERIV:VOLATILITY_10_1S_INDEX vẫn tải bình thường trên tradingview.com. Khung của widget vẫn hiển thị, nên không phải do trình chặn quảng cáo của tôi. Tôi thử với các chỉ số Derived khác. Vẫn là đám mây đó. Bộ đo tổng hợp hàng chục chỉ báo thành một cây kim chỉ về “mua” hoặc “bán” đơn giản là không thể tính toán được đối với các công cụ tổng hợp (synthetic) của Deriv.

Phản ứng đầu tiên của tôi là hơi khó chịu. Phản ứng thứ hai, khoảng một giờ sau đó, là nhận ra widget này vô tình đã nói lên sự thật. Trên các công cụ này, phần lớn những gì cây kim đó tổng hợp lại vốn dĩ không có ý nghĩa gì. TradingView chỉ đơn giản là từ chối giả vờ điều ngược lại.

Tôi đã dành vài ngày qua để tìm hiểu xem chỉ báo nào thực sự có ý nghĩa trên các chỉ số Derived, và chỉ báo nào chỉ mang tính trang trí. Đây là những gì tôi phát hiện.

Bạn đang thực sự nhìn vào điều gì

Trước khi nói đến các chỉ báo, hãy nói về công cụ giao dịch. Điều này quan trọng vì mỗi chỉ báo đều đưa ra các giả định về chuỗi giá mà nó đo lường, và các chỉ số Derived phá vỡ hầu hết các giả định đó.

Volatility index là một bước đi ngẫu nhiên với mục tiêu biến động cố định. Volatility 100 nhắm đến mức biến động 100% hằng năm; Volatility 10 nhắm đến mức 10%. Không có xu hướng (drift) nào được xây dựng sẵn. Không có phiên giao dịch, không có chuông mở cửa, không có khoảng trống cuối tuần, không có tin tức. Nó cập nhật giá mỗi hai giây (hoặc mỗi giây đối với các biến thể “1s”), 24 giờ mỗi ngày, và điều duy nhất từng xảy ra với giá là bước ngẫu nhiên tiếp theo.

Điều đó nghe có vẻ như một giới hạn. Nhưng đối với người đang học phân tích kỹ thuật, nó lại gần giống với một phòng thí nghiệm hơn. Mọi mô hình bạn thấy trên Volatility index đều là hành vi giá thuần túy, không pha trộn với bất kỳ yếu tố nào khác.

Những chỉ báo không có gì để đo

Đây là nơi mà đám mây buồn bắt đầu trở nên hợp lý.

• Bất kỳ chỉ báo nào dựa trên khối lượng. On Balance Volume, Volume-Weighted Average Price (VWAP), Money Flow Index, Chaikin Money Flow, Volume Profile, Accumulation/Distribution. Không có khối lượng nào ở đây cả. Volatility index không phải là một sổ lệnh; nó là một con số liên tục cập nhật. Những gì biểu đồ hiển thị là “khối lượng”, nếu có hiển thị gì đó, thực chất chỉ là số lượng tick, và tốc độ tick được thiết kế là cố định. Mỗi chỉ báo trong số này đang đọc một đường thẳng phẳng và đưa ra kết luận từ đó.
• Bất kỳ chỉ báo nào dựa trên phiên giao dịch. Opening range, daily pivot points, session VWAP, market profile. Công cụ này không có phiên giao dịch nào cả. Ranh giới nến hằng ngày nằm ở nửa đêm theo Giờ Phối hợp Quốc tế (UTC) chỉ vì TradingView phải đặt nó ở đâu đó, chứ không phải vì có điều gì xảy ra vào nửa đêm UTC.
• Bất kỳ chỉ báo nào dựa trên khoảng trống (gap), đặc biệt là trên Volatility và Step indices. Các chiến lược lấp khoảng trống, chỉ báo khoảng trống. Hai nhóm này không bao giờ có khoảng trống: chúng không bao giờ đóng cửa, và mỗi tick chỉ là một bước nhỏ tiếp theo từ tick trước. Tôi muốn nói rõ điều này, vì nó không đúng với toàn bộ dòng sản phẩm Derived. Boom, Crash, Jump và DEX indices được xây dựng xoay quanh sự gián đoạn. Một cú giảm của Crash 1000, theo đúng nghĩa đen, là một khoảng trống giảm được thiết kế sẵn, trung bình xuất hiện một lần trong mỗi một nghìn tick. Đó là một vấn đề khác, và sẽ là chủ đề của bài viết tuần sau.
• Bất kỳ yếu tố cơ bản hoặc theo mùa nào. Không có lợi nhuận doanh nghiệp, không có cổ tức, không có công ty cơ sở, không có kiểu “bán vào tháng 5”. Công cụ này không có gì bên ngoài chính nó.

Không điều nào trong số này là lỗi của các chỉ báo. Chúng được xây dựng cho các thị trường do con người tạo nên. Còn các chỉ số Derived được tạo nên từ phép tính số học.

Những chỉ báo vẫn tính toán được nhưng không có ý nghĩa như bạn nghĩ

Đây là nhóm thú vị hơn, vì các chỉ báo này vẫn cho ra số liệu.

Các công cụ theo xu hướng: Moving Average Convergence Divergence (MACD), Ichimoku, Average Directional Index (ADX), giao cắt đường trung bình động. Tất cả đều tính toán bình thường trên Volatility index. Tất cả đều sẽ tạo ra các điểm giao cắt và tín hiệu. Và trên một chuỗi có độ trôi (drift) bằng 0, mỗi tín hiệu đó chỉ đang mô tả quá khứ, chứ không phải tương lai. Các đường trung bình động giao nhau chỉ vì bước đi ngẫu nhiên tình cờ di chuyển theo một hướng trong một khoảng thời gian. Nó không mang bất kỳ thông tin nào về bước tiếp theo. Tôi không nói điều này như một sự hoài nghi chung về việc theo xu hướng; tôi đang nói về một chuỗi được định nghĩa về mặt toán học là không có xu hướng. Việc thấy MACD phát tín hiệu một cách tự tin trên Volatility 10 thực sự mang tính giáo dục về việc MACD đo lường điều gì. Đó không phải là một tín hiệu giao dịch.

ATR. Average True Range trên một công cụ có mức biến động không đổi, không có gì ngạc nhiên, gần như là một đường thẳng phẳng. Nó không hẳn là vô dụng: đây là bằng chứng trực quan rõ ràng nhất cho thấy bản chất của công cụ này. Nhưng nếu bạn đang dùng ATR để phát hiện “sự mở rộng biến động” như một điều kiện thiết lập, thì chẳng có gì để phát hiện cả.

Những chỉ báo xứng đáng có mặt

Bollinger Bands. Đây là chỉ báo mà tôi sẽ đưa vào mọi biểu đồ Volatility index. Vì biến động là hằng số, độ rộng của dải băng hầu như không thay đổi trên toàn biểu đồ. Ở một cổ phiếu, Bollinger Bands “thở”: chúng co lại trước tin tức và mở rộng ra sau đó. Còn ở đây, chúng giữ nguyên độ rộng như một hành lang. Những lần giá chạm dải trên và dải dưới là minh chứng rõ ràng cho hiện tượng hồi quy về giá trị trung bình, không bị pha trộn bởi bất kỳ yếu tố gây nhiễu nào từng khiến bài học tương tự trở nên mờ nhạt trên thị trường thực.

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Các số liệu hiệu suất được trích dẫn đề cập đến quá khứ, và hiệu suất trong quá khứ không đảm bảo hoặc là chỉ báo đáng tin cậy cho hiệu suất trong tương lai.

Chỉ số sức mạnh tương đối (RSI) và Stochastic. Cả hai đều áp dụng được. Trên một chuỗi không có độ trôi (driftless), RSI dao động quanh mức 50 và thường xuyên chạm mức 30 và 70, không vì lý do gì khác ngoài sự dao động ngẫu nhiên của bước đi ngẫu nhiên (random walk). Đó chính là bài học: quá mua và quá bán là những nhận định về biến động gần đây, không phải về giá trị. Trên các công cụ này, không có giá trị nào để bị đánh giá là quá cao hay quá thấp.

Đường trung bình động dùng như đường tham chiếu. Ổn khi dùng để làm mượt dữ liệu. Nhưng không nên dùng như một hệ thống giao dịch.

Điều tôi sẽ nói với người mới bắt đầu

Nếu một chỉ báo cần đến khối lượng giao dịch, một phiên giao dịch hoặc một yếu tố cơ bản, nó không phù hợp với bất kỳ Derived index nào. Nếu nó cần một khoảng trống giá (gap), nó không phù hợp với Volatility index hay Step index. Nếu nó đo lường biến động giá gần đây, thì nó phù hợp. Quy tắc đó bao trùm khoảng chín mươi phần trăm danh sách chỉ báo, và “đám mây buồn” chính là TradingView đang áp dụng cùng quy tắc đó nhưng theo hướng ngược lại.

Còn một điều nữa mà tôi không ngờ tới. Vì phần lớn danh sách chỉ báo ở đây không có tác dụng, một Volatility index lại là nơi khá tốt để tìm hiểu xem các chỉ báo còn lại thực sự đo lường điều gì. Khi loại bỏ tin tức, phiên giao dịch và khối lượng, thứ còn lại chính là toán học thuần túy. Nếu bạn từng thắc mắc RSI đang đo lường điều gì khi nó báo mức 70, hãy quan sát nó trên Volatility 10 trong một giờ. Nó sẽ cho bạn câu trả lời. Tuần tới: Boom và Crash indices, nơi công cụ giao dịch tự thân có một độ trôi (drift) được thiết kế sẵn và một khoảng trống giá (gap) xuất hiện ngẫu nhiên, và nơi hầu hết các kết luận trong bài viết này sẽ bị đảo ngược.

Nội dung này không dành cho người cư trú tại EU.